Europa

-s Avropa; firəng
eurig
Europameister
OBASTAN VİKİ
Europa-Center
Europa-Center — Berlinin Çarlottenburq-Vilmersdorf bölgəsində yerləşən ticarət mərkəzidir. 1963-1965-ci illərdə tikilmiş, bu gün tarixən qorunan bir binadır. Kompleksdən əlavə üzərində Mersedes emblemi olan bir göydələn yerləşir. Kurfürstendam və Kaiser Vilhelm yaxınlığındakı bu bina mühafizə altına alınmışdır. Qərbi Berlinin simvolu kimi görünən bu kompleks ticarət dükanları və kafeləri ilə çox sayda turisti özünə cəlb edir. İçində yerləşən su saatı və su hovuzu bir çox insanın diqqət mərkəzindədir. Bu gün Europa-Center-in yerləşdiyi ərazidə əvvəllər 1916-cı ildən bəri yazıçıların, rəssamların və teatr aktyorlarının görüşdüyü "Romanische" adlı kafe var idi. İkinci Dünya Müharibəsi illərində bir bombardman zamanı 21 noyabr 1943-cü ildə bina dağıntıya çevrildi. O zamandan sonra ərazidə çox vacib binalar tikilmədi. 1961-ci ildə Berlin divarı tikilməsindən və şəhərin parçalanmasından sonra Qərbi Berlinin görünüşü dəyişməyə başladı.
Europa Universalis
Europa Universalis — Paradox Development Studio tərəfindən hazırlanmış və 2000-ci ildə Strategy First tərəfindən yaayımlanan strategiya oyunu. Oyun 1993-cü ildə çıxan Philippe Thibaut'un eyni adlı Fransız qutu oyunu əsasında hazırlanmışdır. Oyunun hazırlanma müddətini qısaltmaq və rahatlaşdırmaq üçün əvvəl Europa Engine adlı Oyun mühərriki hazırlanmışdır. Europa Universalis oyunçunun hərbi güc, diplomatiya və müstəmləkə zənginliyi ilə gücünü genişləndirərək 1492-dən 1792-yə qədər yeddi Avropa ölkəsindən birini (digərləri müxtəlif ssenarilərdə mövcuddur) idarə etməsini təmin edərək oynanır. Oyun 3.633 əyalətə bölünmüş bir xəritədən təşkil olunub. Oyun təxirə salına bilən Real zamanda strategiya formatında oynanır.
UEFA Europa League 2
Cucumis melo subsp. europaeus
Yemiş (lat. Cucumis melo) — bitkilər aləminin balqabaqçiçəklilər dəstəsinin balqabaqkimilər fəsiləsinin xiyar cinsinə aid bitki növü. Qovun qarpıza nisbətən daha çox istisevən bitkidir və quruluşuna görə qarpızdan fərqlənir. Bunun toxumları içərisi boş olan toxum kamerasında yerləşir. Əsasən Orta Asiya respublikalarında və Zaqafqaziya respublikalarında becərilir. Tərkibində şəkərin miqdarı 5-17%-ə çatır. 20 mq% C, 1,2 mq% A, 0,5 mq% B1, 0,3 mq% B2, 0,6 mq% PP vitaminləri vardır. Mineral maddələrdən ən çox rast gələni dəmirdir ki, bunun da miqdarı 2,5 mq%-ə bərabərdir. Qarpızdan fərqli olaraq saxlanılarkən yetişə bilir. Qovunların təsərrüfat-botaniki sortları biri-digərindən meyvəsinin ölçüsünə və kütləsinə, qabığının rənginə və bərkliyinə, ətli hissəsinin konsistensiyası və rənginə, dad və ətrinə, yetişmə müddətinə və saxlanılmasına görə fərqlənirlər.
Cucumis sativus var. europaeus
Adi xiyar (lat. Cucumis sativus) — bitkilər aləminin balqabaqçiçəklilər dəstəsinin balqabaqkimilər fəsiləsinin xiyar cinsinə aid bitki növü. Xiyar həm açıq torpaqda və həm də istixanalarda yetişdirilir. Xiyarın kal meyvələri 8–12 günlüyündə dərilir. Ondan təzə halda, turşudulmaq, duza və sirkəyə qoymaq üçün istifadə edilir. Xiyarın keyfiyyətində onun iri və ya xırdalığının böyük əhəmiyyəti var. Xırda, toxumları sütül xiyarlar daha keyfiyyətli hesab olunur. Standarta əsasən, duza qoyulacaq xiyarlar xırda (50 mm-ə qədər) və iri (51–70 mm) kornişonlara, xırda (71–90 mm), orta iri (91–120 mm) və iri xiyarlara (121–140 mm) bölünür. 140 mm-dən iri xiyarları duza və sirkəyə qoymaq olmaz. Xiyarın tərkibində 94–96% su, 1,8–2,5% şəkərlər, 0,6% azotlu maddə, 0,5% sellüloza, 0,2% üzvi turşular, 0,38–0,53% mineral maddələr, 4–10 mq% C vitamini, az miqdarda B1, B2, PP, karotin, biotin və pantoten turşusu vardır.
Cuscuta europaea
Avropa qızılsarmaşığı (lat. Cuscuta europaea) - qızılsarmaşıq cinsinə aid bitki növü.
Erinaceus europaeus
Adi kirpi (lat. Erinaceus europaeus) — heyvanlar aləminin xordalılar tipinin məməlilər sinfinin həşəratyeyənlər dəstəsinin kirpilər fəsiləsinin meşə kirpisi cinsinə aid heyvan növü. Avropa, Kiçik Asiya, Qərbi Sibir, Qazaxıstanın şimal-qərbi, Amur vilayəti, Çinin şimalı və şimal şərqində geniş yayılmışdır. Adi kirpinin bədəninin uzunluğu 20–30 sm, quyruğu isə 3 sm-ə qədər, kütləsi isə 700–800 q-dır.
Euonymus europaeus
Avropa gərməşovu (lat. Euonymus europaeus) — bitkilər aləminin celastrales dəstəsinin celastraceae fəsiləsinin gərməşov cinsinə aid bitki növü. Hündürlüyü 2-4 (5) m, hamar küt dördtilli budaqları olan, kol və ya balaca ağacdır. Cavan budaqları yaşildır, daha sonra isə tilləri mantar törəmə ilə örtülür. Yarpaqları azacıq qalındərilidir, töküləndir, ellipsvari-neştərşəkilli, enli oval və yaxud uzunsovdur, uzunluğu 2-7 (10) sm, eni 1,5-4 (6) sm-dir. Kənarlardan bərabər kiçik dişli, üst tərəfdən çılpaq, alt tərəfdən damarlar boyunca qısa yumşaq tüklüdür. Saplağı qısadır, uzunluğu 2–14 mm-dir. Yarımçətirləri seyrək çiçəklidir, yarımçətirdəki orta çiçək adətən tam inkişaf etməmişdir. Ləçəkləri 4 ədəd olub, kütdür, sarımtıl-yaşılımtıldır, uzunluğu 5 mm-dir. Qutucuq uzunluğu 8–12 mm-dir, əyiləndir, şarşəkilli-armudvaridir, küt dörd bölümlüdür, qanadsızdır, hamar və çılpaqdır, yetişənə yaxın parlaq çəhrayı rəngdə olur, qutucuğun hər yuvasında bir toxum olur, nadir hallarda toxumların sayı 2 ədəd olur.
Euonymus europaeus var. latifolius
Enliyarpaq gərməşov (lat. Euonymus latifolius) — bitkilər aləminin celastrales dəstəsinin celastraceae fəsiləsinin gərməşov cinsinə aid bitki növü. Hündürlüyü 2–3 (4) m-ə qədər olan hündür kol və ya kiçik ağacdır. Budaqları dəyirmi, hamardır. Yarpaqları iri, çılpaq, uzunluğu (6) 8–12 (20) sm, eni (2) 4–6 sm-dir, uzunsov-ellipsvari və ya uzunsov-əksinəyumurta-şəkillidir, sivriləşmişdir, qaidə hissəsində dəyirmi və yaxud az pazvaridir, kənarları qeyri-müəyyən az mişarvari və yaxud tam-kənarlıdır. Saplağı qısa olub, uzunluğu 5-22 mm-dir. Çiçək qrupu qalxanaoxşardır, çiçəklərinin sayı (5) 7–21 ədəd olub, uzun, nazik, meyvə verən ərəfədə əyilən çiçək saplağı üzərindədir. Ləçəkləri 5 ədəd, (nadir hallarda 4) tutqun yaşıl rəngdədir, ellipsvari və ya uzunsovdairəvi formada olub, uzunluğu 3-3,5 mm-dir, kasacığın dilimlərindən iki dəfə uzundur. Qutucuqmeyvə beşqanadlıdır, hamardır, asılmış haldadır, yetişəndə qızarmış rəndə olur və kənarlardan basıq 4 (5) bölümlüdür; qanadlarının uzunluğu 4-7 mm-dir və meyvənin enindən böyük deyildir. Toxumları uzunsov-yumurtaşəkilli, tamamilə parlaq-narıncı örtüklə örtülmüşdür.
Hedera helix var. europaea
Adi daşsarmaşığı (lat. Hedera helix) — bitkilər aləminin çətirçiçəklilər dəstəsinin araliyakimilər fəsiləsinin daşsarmaşığı cinsinə aid bitki növü. Təbii halda Qərbi Avropada meşələrdə bitir. Hündürlüyü 25 m-ə çatır. Həmişəyaşıl sarmaşan bitkidir. Yarpaqları növbəli düzülüşlü, sadə və ya mürəkkəb olub, qalın dərivaridir, tünd-yaşıl və parlaqdır. Birillik zoğlarda olan yarpaqlar beşdilimlidir, yaşlı yarpaqları isə bütövdür. Çiçəkləri qalxanvari çətirdə, başlıqda və ya salxımda yerləşir, beş üzvlüdür, ləçəkləri beşdir, meyvəsi giləmeyvədir. Payızda çiçəkləyir. Uc qələmləri ilə və ya zoğlarla çoxaldılır.
Imperata arundinacea var. europaea
Silindrik hülpə (lat. Imperata cylindrica) - hülpə cinsinə aid bitki növü. Arundo epigeios Forssk. ex Steud. [Invalid] Calamagrostis lagurus Koeler [Illegitimate] Imperata allang Jungh. Imperata angolensis Fritsch Imperata arundinacea Cirillo Imperata arundinacea var. africana Andersson Imperata arundinacea var. europaea Andersson Imperata arundinacea var. glabrescens Büse Imperata arundinacea var. indica Andersson Imperata arundinacea var.
Imperata cylindrica var. europaea
Silindrik hülpə (lat. Imperata cylindrica) - hülpə cinsinə aid bitki növü. Arundo epigeios Forssk. ex Steud. [Invalid] Calamagrostis lagurus Koeler [Illegitimate] Imperata allang Jungh. Imperata angolensis Fritsch Imperata arundinacea Cirillo Imperata arundinacea var. africana Andersson Imperata arundinacea var. europaea Andersson Imperata arundinacea var. glabrescens Büse Imperata arundinacea var. indica Andersson Imperata arundinacea var.
Lepus europaeus
Boz dovşan və ya Adi dovşan (lat. Lepus euporaeus) dovşanlar fəsiləsindən (lat. Leporidae) olan məməli növüdür. Bədən uzunluğu 57 – 68 sm, çəkisi 4 – 6 kq-a, nadir hallarda 7 kq çatır. Ən iri fərdləri arealın şimal və şimal – şərq hissələrində qeydə alınır. Xarici görünüşcə boz dovşan daha uzun qulaqları (9,4 – 14 sm) və üst tərəfdən qara və ya qaramtıl – qonur rəngli uzun pazşəkilli quyruğu ilə (7,2 – 14 sm) ağ dovşandan asanlıqla ayırd edilir. Gözləri qırmızımtıl – qəhvəyi rəngdədir. Ağ dovşanla müqayisədə arxa ətrafları daha uzundur, lakin pəncələri qısa (pəncənin uzunluğu 13,6 – 18,5 sm) və dardır. Bunun səbəbi adi dovşanın qar örtüyünün çox olmadığı ərazilərdə yayılmasıdır. Yay tük örtüyü sarımtıl – boz, qonur, qəhvəyi, sarımtıl – qırmızı və ya zeytuni – qonur olur.
Licopus europaeus
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Loranthus europaeus
Avropa boğambürcü (lat. Loranthus europaeus) — bitkilər aləminin səndəlçiçəklilər dəstəsinin boğambürckimilər fəsiləsinin boğambürc cinsinə aid bitki növü. Hyphear europaeum (Jacq.) Danser Loranthus dioicus Stokes Viscum quernum Rchb.
Lycopus europaeus f. glabrescens
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus f. pusillus
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus f. velutina
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus subsp. menthifolius
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus subsp. mollis
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. europaeus
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. glabrescens
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. incanus
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. menthifolius
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. mollis
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.
Lycopus europaeus var. pubescens
Lycopus europaeus (lat. Lycopus europaeus) — bitkilər aləminin dalamazçiçəklilər dəstəsinin dalamazkimilər fəsiləsinin lycopus cinsinə aid bitki növü. Lycopus alboroseus Gilib. [Invalid] Lycopus albus Mazziari Lycopus aquaticus Moench Lycopus decrescens K.Koch Lycopus europaeus var. europaeus Lycopus europaeus f. glabrescens Schmidely Lycopus europaeus var. glabrescens (Schmidely) Briq. Lycopus europaeus var. hirsutus Gand. Lycopus europaeus var.