Lüğətlərdə axtarış.

Axtarışın nəticələri

  • гъаят

    предел, граница : гъаят авачир кьван кӀани - безгранично любимый.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-rusca lüğət
  • ГЪАЯТ

    hədd, hədd-hüdud, son, nəhayət; гъаят авачир кьван кӀани hədsiz dərəcədə (son dərəcə) sevimli (istəkli).

    Tam oxu »
    Ləzgicə-azərbaycanca lüğəti
  • ГЪАЯТ

    hədd, hədd-hüdud, son, nəhayət; гъаят авачир кьван кӀани hədsiz dərəcədə (son dərəcə) sevimli (istəkli).

    Tam oxu »
    Ləzgicə-azərbaycanca lüğəti
  • ГЪАЯТ

    n. limit, boundary; border, frontier; confine.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-ingliscə lüğəti
  • ГЪАЯТ

    n. limit, boundary; border, frontier; confine.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-ingliscə lüğəti
  • ГЬАЯТ

    (-ди, -да, -ар) 1. həyət; кӀвалин гьаят evin həyəti; 2. ev, təsərrüfat.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-azərbaycanca lüğəti
  • ГЬАЯТ

    (-ди, -да, -ар) 1. həyət; кӀвалин гьаят evin həyəti; 2. ev, təsərrüfat.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-azərbaycanca lüğəti
  • ГЬАЯТ

    ...чуьлдиз, цавара гарун хурук акатай циф хьиз, гагь инихъ, гагь анихъ тухуз, ахпа чилел гьалч хъийиз, адан аманни атӀуз хьанай. М. Ш. Рагъ къаршилам

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • гьаят

    [тюрк, диал., уст.] - см. гъен.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-rusca lüğət
  • QART-QART

    qart-qart danışmağ: (Lənkəran, Yardımlı, Salyan, Şamaxı, Şəki) böyük-böyük, lovğa-lovğa danışmaq. – Nə qart-qart danışırsan? (Lənkəran); – Qəfər çox q

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti.
  • qart-qart

    qart-qart

    Tam oxu »
    Azərbaycan Dilinin Orfoqrafiya Lüğəti
  • qart-qart

    zərf. avec hauteur, orgueilleusement ; avec arrogance, avec insolence ; d’un air arrogant, insolent, -e ; ~ danışmaq parler avec arrogance

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-fransızca lüğət
  • QART-QART

    ...qaşınarkən hasil olan səs. Xiyarı qart-qart dişləyib yedi. Qart-qart qaşınmaq.

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • QART-QART

    нареч. высокомерно, кичливо, заносчиво; qart-qart danışmaq говорить высокомерно (кичливо, заносчиво)

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • QART-QART

    z.: ~ danışmaq to speak* arrogantly / haughtily

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ingiliscə lüğət
  • QART

    1. старый, заматерелый; 2. немолодой, жесткий (об овощах и птицах);

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • QART

    I (Göyçay, Qazax, Qax, Mingəçevir, Ordubad, Salyan) lovğa. – Əli yaman qart adamdı (Ordubad) ◊ Qart danışmax (Salyan) – lovğa-lovğa danışmaq. – Adə, s

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti.
  • QART

    QART I is. dan. Kəsər alətləri itiləmək üçün daş, bülöv. Dəryazları qart ilə itiləmək (“İzahlı lüğət”). QART II sif. Qocalmış. Ağır yaralanmış o qart

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin omonimlər lüğəti
  • QART

    kövrək

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin sinonimlər lüğəti
  • QART

    qatı — qəddar

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin sinonimlər lüğəti
  • QART

    qoca

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin sinonimlər lüğəti
  • QART

    1 сущ. оселок, точильный камень 2 прил. 1. старый. Qart toyuq старая курица 2. матёрый: 1) достигший полной зрелости, крепкий (о животных). Qart canav

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • QATA

    (Qax) azı dişi. – Sən qatani çehdirəndə çox əcişdimi?

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti.
  • QALT

    (Qax) kələf. – Bir qalt ip vər

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti.
  • ГАДАТЬ

    несов. 1. фал вигьин. 2. гиман авун, фикир авун

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • GAPAT

    (Masallı) paltar

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti.
  • QAAN

    is. tar. Türk, monqol və tatar xanları üçün “hökmdarlar hökmdarı” mənasında işlədilən ünvan; xaqan

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • QART₁

    sif. 1. Qocalmış, qoca. Qart qoca. Qart qarı. Qart toyuq. – Ağır yaralanmış o qart canavar; Qəzəblə sıçrayır hey üstümüzə. S.Vurğun. Quzu olmaz biliri

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • QART

    ...alətləri itiləmək üçün daş; bülöv. Dəryazları qart ilə itiləmək. Qart daşı. Mən də qart daşlara verdiyim bu hiss; Bu incə mənadan necə əl çəkim? M.Mü

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • ГНАТЬ

    несов. 1. чукурун. 2. гьалун (гьайванар, балкIан). 3. тади кутун. 4. хурук кутун, гьалун (гъуьрче гьайван)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ГАДАТЬ

    1. Fala baxmaq, fal açmaq; 2. Ehtimal etmək, güman etmək, təxmin etmək

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • QART

    I 1. QART, QOCA (toyuq haqqında) 2. qart bax qoca 1 II qart bax bülöv

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin sinonimlər lüğəti
  • ГНАТЬ

    1. Qovmaq; 2. Sürmək (mal-qaranı); 3. Təqib etmək, izləmək

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • ГАЛАТ:

    * галат хьун гл. 1) вуж нивай-квевай яргъа хьун, къакъатун 2) вуж кар, кӀвалах ийидай къуват амукь тавун. Инал галат хьана, има ацукьна ял ягъиз,

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • SAAT

    1. часы; 2. час;

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • VAAT

    vəd

    Tam oxu »
    Türkcə-azərbaycanca lüğət
  • SAAT

    saat

    Tam oxu »
    Türkcə-azərbaycanca lüğət
  • SAAT

    ...измерения времени, равная 1/24 суток. Beş saatdan sonra через пять часов, bir saat bundan əvvəl час (тому) назад, bir saat gecikmək опоздать на (один

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • AQAT

    ...(полудрагоценный камень из породы кварцев) II прил. агатовый. Aqat həvəng агатовая ступка

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-rusca lüğət
  • SAAT

    vaxtı təyin edən cihaz; 60 dəqiqəlik vaxt ölçüsü.

    Tam oxu »
    Azərbaycan kişi adlarının izahlı lüğəti
  • ЧАЯТЬ

    ...умуд авун, умуд кутун, гуьзлемишун. ♦ души не чаять гзаф кIан хьун, гзаф сейли хьун, «кIвач ккуда кьулухъ хьухь» талгьун.

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ХАЯТЬ

    несов. разг. пислемишун, экъуьгъун; пис рахун (садакай)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ТАЯТЬ

    несов. 1. цIурун. 2. пер. яваш-явашди куьтягь хьун, цIрай хьиз терг хьун. 3. пер. цIурун; агалхьун (хушвиляй, ашкъидикди)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ПАЯТЬ

    несов. луьгьуьмламишун, луьгьуьм гун (луьгьуьмдалди галкIурун)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ЛАЯТЬ

    несов. амп авун, элуькьун; собака лает кицI элуькьзава.

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ВАЯТЬ

    несов. шикилар расун (къванцикай, кIарасдикай, чепедикай ва маса затIарикай)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • АГАТ

    мин. гьакьекь (къиметлу кIеви са минерал)

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ЛАЯТЬ

    1. Hürmək; 2. Söymək; 3. Çığırmaq

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • АГАТ

    əqiq (qiymətli daş)

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • QART

    QART – CAVAN Ağır yaralanmış o qart canavar, qəzəblə sıçrayır hey üstümüzə (S.Vurğun); Yaxın gəlin, cavan oğlan (S.Qədirzadə). QART – MÜLAYİM Sülhün q

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin antonimlər lüğəti
  • gant

    m əlcək

    Tam oxu »
    Fransızca-azərbaycanca lüğət
  • QART

    s. 1. old, very old; ~ toyuq old hen; 2. hardened, inveterate; ~ düşmən hardened / inveterate enemy

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ingiliscə lüğət
  • QAİT

    ə. bax qayit.

    Tam oxu »
    Klassik Azərbaycan ədəbiyyatında işlənən ərəb və fars sözləri lüğəti
  • ГАГАТ

    м miner. qaqat; qara kəhrəba.

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • ГАДАТЬ

    ...açmaq, fala baxmaq; 2. ehtimal etmək, güman etmək, təxmin etmək; ◊ гадать на бобах fal açmaq; xəyala qapılmaq.

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • ГАРТ

    м мн. нет poliqr. hart (1. mətbəə şrifti hazırlamaq üçün ərinti; 2. işlənmiş və köhnəlmiş mətbəə şrifti)

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • ГНАТЬ

    ГНАТЬ I несов. 1. qovmaq; 2. sürmək (mal-qaranı), 3. çaparaq sürmək (atı); 4. təqib etmək, izləmək (ovlamaq üçün heyvanı); ◊ гнать в шею; гнать взашей

    Tam oxu »
    Rusca-azərbaycanca lüğət
  • GAIT

    n 1. yeriş; an awkward ~köntöy yeriş; slouching ~ yöndəmsiz ağır yeriş; 2. pl atın yorğa yerişi; allyur, yortma; 3

    Tam oxu »
    İngiliscə-azərbaycanca lüğət
  • GNAT

    n 1. ağcaqanad, ditdilı, hünü; 2. balaca milçək

    Tam oxu »
    İngiliscə-azərbaycanca lüğət
  • SAAT

    ...təşkil edən və 60 dəqiqədən ibarət olan vaxt ölçüsü vahidi. // Saat ölçüsü vahidi. İki saat işləmək. Üç saat gözləmək. Təyyarə iki saat gecikir. – Bi

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • QAQAT

    yun. gagates – qara kəhraba, şəvə; qədim Lidiyada yer adından

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin etimologiya lüğəti
  • QUAT

    Qüvvət sözünün təhrifidir. Qərb dialektlərində işlədilir (rəng mənalı quba da var), ehtimal ki, qonur sözü ilə qohumdur

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin etimologiya lüğəti
  • QAVAT

    ərəb. kavvad Oğraş, pozğun. (“Kitabi-Dədə Qorqud” leksikası)

    Tam oxu »
    Azərbaycan dastanlarının leksikası
  • QART

    ...qaşınarkən hasil olan səs. Xiyarı qart-qart dişləyib yedi. Qart-qart qaşınmaq.

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti
  • qart

    sif. 1) pierre à aiguiser ; 2) hâbleur m, fantaron m, vantard m ; 3) vieux (vieille f) ; ~ toyuq vieille poule f ; məc

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-fransızca lüğət
  • GOAT

    n 1. keçi; he / billy ~ təkə; she / nanny ~ dişi keçi; 2. Goat Oğlaq bürcü; 3. qapazaltı; They made him the goat Onlar onu qapazaltı ediblər; ◊ to get

    Tam oxu »
    İngiliscə-azərbaycanca lüğət
  • SAAT

    saat bax vaxt

    Tam oxu »
    Azərbaycan dilinin sinonimlər lüğəti
  • FƏVVARƏLİ

    прил. фонтан авай (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • HOVUZLU

    прил. гьавиз авай (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ARŞINMALÇI

    ...аршинмалчи (далудал аршинмал авай бухча вегьена гьаят-гьаят къекъведай, аршинмал маса гудай кас).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • УБАГЬ

    сущ. аялрин рахунра гьаят, куьче манадин

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • KÖPƏKLİ

    прил. кицӀ алай, кицӀ авай (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • СКОТНЫЙ

    маларин; скотный двор маларин (малар хъиядай) гьаят (кар).

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • HƏYƏT

    [ər.] сущ. 1. гьаят; гъен; məktəbin həyəti школадин гьаят; 2. хуьруьн гьар са майишат, кӀвал; 3. гьайванар, майишатдин инвентарар ва мс. патал эцигнав

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • DARVAZALI

    сущ. варар квай (авай); darvazalı həyət варар квай гьаят.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • HASARLAMAQ

    гл. пару (жугъун, цал) чӀугун, паруда ттун (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • HASARLI

    прил. пару алай, пару (цал, жугъун) чӀугунвай (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • HƏYƏT-BACA,

    HƏYƏT-BUCAQ сущ. гьаят ва ана эцигнавай дараматар (санал).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • MALSIZ¹

    прил. мал (гьайван) авачир; мал (гьайван) алачир (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • BAYIR-BACA(Q)

    сущ. къец, чуьл, пад-къерех; // гьаят, кӀвалин къвал-къерех.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • DALANDAR

    сущ. кӀвалин гьаятдиз килигдайди; гьаят, куьче шткидай хидметчи (урус. дворник).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • HÜDUD

    [ər. “hədd” söz. cəmi] сущ. 1. часпар, сергьят; 2. кьадар, уьлчуь, гъаят.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ÇARDAQLI

    прил. чардах авай, кьур авай (мес. гьаят); чардах алай (мес. кӀвал).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ÇƏPƏRLƏNMƏK

    ...чапар (жугъун) чӀугуна кӀевнаваз хьун, чапарда ттунваз хьун (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ÇƏPƏRLİ

    ...жугъун (чапар, усун) алай; элкъвез-элкъвез чапарда ттунвай (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • QARIŞ-BULAŞ

    ...рах. акахьай, кьил-кьилел алачир, къайдадик квачир (мес. кӀвал, гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • SÜPÜRTMƏK

    icb. шткиз тун, шткиз гун; həyəti süpürtmək гъен (гьаят) шткиз тун.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • TALVARLI

    прил. талвар (кьур, чардах, чӀере) авай, талвар раснавай (мес. гьаят); кил. talvar.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ÇƏPƏRLƏMƏK

    ...чӀугун, жугъун элкъуьрун, элкъуьрна чапарда ттун (мес. сал, гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • РАЗГОРОДИТЬ

    ...цлалди, жугъуналди), ара атIана ччара авун, паюн (мес. кIвал, гьаят).

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • DƏRBƏDƏR

    [fars.] прил. гьаят-гьаят (кӀвал-кӀвал, рак-рак) къекъведай, авара; кӀвал-югъ авачир, кӀваливай-къавай хьана гьакӀ гьатнавай, къекъвечи; // dərbədər d

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ГЬАЯСУЗВАЛ

    ...immodesty. ГЬАЯСУЗВИЛЕЛДИ adj. impertinent, impudent, cheeky, saucy. ГЬАЯТ n. courtyard.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-ingliscə lüğəti
  • ГЬАЯСУЗВАЛ

    ...immodesty. ГЬАЯСУЗВИЛЕЛДИ adj. impertinent, impudent, cheeky, saucy. ГЬАЯТ n. courtyard.

    Tam oxu »
    Ləzgicə-ingliscə lüğəti
  • SÜPÜRGƏÇİ

    сущ. 1. шиткидайди; ккулуналди куьче, гьаят, кӀвал ва мс. шиткидай кас; 2. ккулар кутӀуниз маса гудай кас.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ÖLÜNCƏ

    ...рекьидалди, гзаф, рекьиркьван (мес. гатун); 2. пер. рекьидалди, гъаят авачир кьван, кьадар течиз (мес. тӀуьн).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • DƏRVİŞ

    [fars.] сущ. 1. дервиш, девриш (гьаят-гьаят къекъвез ва я майданрал инсанар вичин кьилел кӀватӀна пайгъамбаррикай, имамрикай ва мсб. абур тарифдай шии

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ЗАГОН

    1. гьалун, хъиягъун (малар саниз). 2. гьаят, кар, парах (малар, лапагар ядай). ♦ быть в загоне разг. гъиляй-виляй вигьенваз хьун.

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ÇALĞI²

    сущ. нугъ. ккул (верхи ва я мс. таран путарикай кутӀуннавай гьаят, цур ва мс. шткун патал чӀехи ккул).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • GÖYƏRTİLİ

    ...къацубур цанвай, къацубур (къацу хъач, векь) авай; къацу (мес. гьаят); 2. къацубур (къацу хъчар) кутунвай, квай (мес. ттугъ).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • SİL-SÜPÜR

    ...sil-süpür etmək шуткун, михьун, къакъажун, къайдада ттун, михьивун (мес. гьаят).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • FƏRLİ

    ...ферли (1. абурлу, кутугай, аваран, лайихлу, хъсан (мес. кӀвал, гьаят); 2. алакьунар авай, гьунар авай, кар алакьдай, хъсан, акьуллу (мес. велед).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • SAHMANLI

    ...вичин къайдада авай, гьар са затӀ чка-чкадал алай (мес. кӀвал, гьаят); 2. регьят, къайда-къанундив тир.

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • LİMONLU

    прил. 1. лимондин ттарар цанвай (авай) (мес. гьаят); 2. лимон квай (галай), лимон вегьенвай (мес. чай); // лимондин меже квай, лимондин дад (ни) квай

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ЖУГУН

    ...жугун тавун, жугун тахвун, жигин хъийимир кулуналди кӀвалин чил, гьаят михьун. Синоним: шуткун.

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • BAYIR

    сущ. 1. къец, къецихъ пад; гьаят, чуьл; bayırda yağış yağır къецел марф къвазва; 2. рах. ччин, сумра, къецепад, къецепатан акунар; ** sayır-bayır danı

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ZIĞ

    ...фит, лак; ** zığ vermək (vurmaq) сиве-сивди ацӀанваз хьун (мес. гьаят итимрив).

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • КАР

    ...алачир, хебмал ядай кар хьтинди я... А. Къ. Жуьгьенар. Синоним: гьаят.

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • К

    ...сес-фонема къалурзава: 1) [кк] - кам, кац, кар; кур 2) [кh] -кар (гьаят), кур (буьркьуь).

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • ДВОР

    1. гьаят. 2. кIвал; в деревне сорок дворов хуьре яхцIур кIвал ава. 3. пачагь ва адав мукьва ксар. 4. гъен; къец; на дворе къецел, гъенел. ♦ постоялыи

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
  • ЦЕМЕНТ

    ...гъурушламишна эцигунра ишлемишдай гъуьр хьтин куьлуь материал. Гегъенш гьаят цемент цана хъсандиз дуьзмишнавай. Я. Я. Са фурун вакӀар.... цемент ча

    Tam oxu »
    Ləzgi dilinin izahlı lüğəti
  • SƏLİQƏLİ

    ...чка-чкадал алай, къайдадик квай, селигъалу, михьи (мес. кӀвал, гьаят); 2. селигъа авай, кар селигъадалди ийидай, селигъадин къайдаяр хуьдай, селигъал

    Tam oxu »
    Azərbaycanca-ləzgicə lüğəti
  • ЗАВАЛИТЬ

    ...ацIурун, вигьена ацIурун; завалить яму фур ацIурун; двор завален мусором гьаят зирзибилдив ацIанва. 2. кIевун, вигьена кIевун; брѐвнами завалили дор

    Tam oxu »
    Rusca-ləzgicə lüğət
OBASTAN VİKİ
GAAP
Ümumi qəbul olunmuş mühasibat uçotu prinsipləri (ing. Generally Accepted Accounting Principles, GAAP) — milli qanunvericiliyə uyğun olaraq hər ölkədə tətbiq olunan milli mühasibat standartları (məsələn, Rusiya GAAP termini var). Bir qayda olaraq, GAAP qısaltması, fərqli praktik vəziyyətlər üçün mühasibat prosedurunun ətraflı tənzimlənməsindən fərqli bir xüsusiyyəti (xüsusən də Beynəlxalq Maliyyə Hesabatı Standartları, BMHS) olan ABŞ GAAP-a istinadla istifadə olunur. 2008-ci ilin avqust ayında ABŞ Qiymətli Kağızlar və Mübadilə Komissiyası (SEC) beynəlxalq maliyyə hesabat standartlarına keçid və ABŞ GAAP-dan imtina üçün təklif olunan bir yol xəritəsini (ing. proposed roadmap) təqdim etdi. Xarici şirkətlərin IFRS hesabatını SEC-ə təqdim etmələrinə icazə verilir. Bununla birlikdə, 2011-ci ilin fevral ayında SEC, BMHS-nin Amerika hesabatına tətbiq edilməməsi barədə qərarı ehtiva edən başqa bir sənəd yayımladı: Boeing, Pepsico və digər şirkətlərin tələbi ilə beynəlxalq standartların məcburi tətbiq olunması üçün son tarixlər 2015-2016-cı illərə köçürüldü. Bütün Amerika şirkətlərindən ABŞ-də qızıl mühasibat standartı hesab olunan GAAP-a uyğun olaraq maliyyə hesabatlarının yayılması tələb olunur, çünki bu, sui-istifadəni minimuma endirir və hesabat istifadəçilərinin hədəflərinə uyğun gəlir. BMHS-nin əleyhdarları arasında McDonalds kimi bir çox Amerika şirkəti var ki, bu sistemə keçid nisbətən kiçik fayda ilə müqayisədə yüksək xərclərlə əlaqələndirilir. BMHS tətbiqinin tərəfdarları, sponsorluq edən və IFRS standartlarının inkişafına əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərən Böyük Dördlərdir (KPMG ümumiyyətlə FASB-nin IASB ilə tamamilə əvəz edilməsini təklif etmişdir).
Maat
Qaan
Xaqan (q.türk 𐰴𐰍𐰣) — erkən orta əsrlərdə bir çox türkdilli xalqlarda dövlət başçısının titulu. "Xaqan" termininə ilk dəfə çin salnamələrində rast gəlinir. Sonralar Kiyev knyazları da bu titulu qəbul etdilər. Monqol imperiyası dövründə isə bu titul "imperator" mənasında işlədildi. Monqol imperiyasında kaan şəklində idi. == İstifadəsi == Bu titula ilk dəfə qədim çin mənbələrində rast gəlinir. Onlar III yüzillikdə yaşayan syanbilərin ulu xanını belə adlandırırlar. 402-ci ildə jujanlar hun titulu olan şanyünün əvəzinə xaqanı qəbul etmişdilər. 551-ci ildə avarlar və göytürklər bu titulu jujanlardan aldılar. Göytürk xaqanlığı çökdükdən sonra digər türk xalqları - xəzərlər, uyğurlar, qarluqlar, kiməklər və qırğızlar xaqan titulundan istifadə etdilər.
Qalat
Qalat (Qəzvin)
Saat
Saat — bir sutkadan az olan müddətdə verilmiş vaxt anını və ya vaxt parçasını ölçmək üçün istifadə edilən cihazdır. Saatların əsas tətbiq sahəsi gün ərzində zaman intervalında oriyentasiya yaratmaqdır. Saatların köməyi ilə işləri planlaşdırmaq, müxtəlif hadisələrin uzunluğunu ölçmək, vaxt fərqini təyin etmək mümkündür. == Tarixi haqqında == İlk dəfə qədim misirlilər və çinlilər, yunanlar günəşin hər gün müntəzəm bir hərəkətlə doğub, müəyyən vaxtlarda göy üzünün eyni nöqtələrində olub batdığını müşahidə etdilər və bunun bir günü zaman hissələrinə bölməkdə istifadə edilə biləcəyini kəşf etdilər. Beləliklə, günəşin bu hərəkətindən yararlanaraq ilk günəş saatını düzəltdilər. Bu saat, meydanlıq bir yerə yüksək bir daş qoymaq və günəşin hərəkəti əsnasında bu daşın kölgəsini izləməkdən ibarət idi. Misir, vəziyyəti etibarilə şimal yarımkürədə ancaq ekvatora yaxın bir ölkə olduğuna görə, günəş çıxanda, kölgə dərhal qərbdə meydana gəlir, günəş yüksəldikcə kölgə şimala, yəni sağa doğru hərəkət edərək, günəş batanda şərq yönünə çatırdı. Daha sonralar, çarxlı, batareyalı saatlarda da istiqamət dəyişmədi, hətta sağa doğru fırlanma "saat istiqamətinə dönmə" kimi də adlandırıldı. Avstraliya kimi ekvatorun cənubundakı ölkələrdə, günəş doğarkən daşın kölgəsi cənuba düşər və günəş yüksəldikcə sola doğru dönməyə başlayar. İlk saat orada kəşf edilsəydi, bu gün əqrəb və yelqovan əks istiqamətdə hərəkət edə bilərdi.
Aapravasi-Qhat
Aapravasi-Qhat (hind आप्रवासी घाट – İmmiqrasiya deposu) — Mavrikinin paytaxtı Port-Luizdə yerləşən və Hindistandan məcburi və ya müqaviləli işçi qüvvəsi alan ilk İngilis koloniyası olan bina kompleksidir. 1849-1923-cü illərdə yarım milyon hindistanlı məcburi köçkün Britaniya İmperiyasındakı plantasiyalara aparılmaq üçün İmmiqrasiya deposundan keçdi. İşçilərin genişmiqyaslı miqrasiyası bir çox keçmiş Britaniya koloniyalarının cəmiyyətlərində silinməz iz buraxdı və hindlilər milli əhalinin əsas hissəsini təşkil etdi. Təkcə Mavritaniyada indiki ümumi əhalinin 68 faizi hind mənşəlidir. Beləliklə İmmiqrasiya Anbarı Mavritaniyanın tarixində və mədəni kimliyində əhəmiyyətli bir istinad nöqtəsinə çevrildi.Ərazidəki bütün kompleksdən üç daş binanın yalnız qismən qalığı qalmışdır. Bunlar indi Mavritaniya milli irsi qanunvericiliyinə əsasən milli bir abidə olaraq qorunur. İmmiqrasiya Anbarının sosial tarixdəki rolu 2006-cı ildə UNESCO tərəfindən Ümumdünya irsi elan edilərək tanınıb. Bəzi zəif binaların 1860-cı illərdəki halına qaytarılması üçün mühafizə işləri aparılır. == Etimologiya == Qhat sözü Kannadaca Qatta (dağ silsiləsi) tamilcə Kattu (dağ yamacı, bənd, silsilə) və Teluquca Katta və gattu (bənd, sahil) kimi bir çox Dravid etimonları ilə izah olunur. === Adı === 1987-ci ildən bəri istifadə olunan Aapravasi-Qhat adı birbaşa olaraq "İmmiqrasiya Deposu" ifadəsinin hind dilindən tərcüməsidir.
Beren Saat
Beren Saat (26 fevral 1984, Ankara) — məşhur Türkiyə aktrisası. == Bioqrafiya == Beren Saat 26 fevral 1984-cü il tarixində Ankarada dünyaya göz açıb. Atası Hüseyn futbolçu, anası Ayla isə müəllimdir. Özündən böyük Cem adlı qardaşı var. İlk dəfə "Aşkımızda ölüm var" serialında rol alıb. Daha sonra Eşqə sürgündə Zilan, "Xatırla sevgili"-də Yasəmən obrazını canlandırıb. 2008–2010-cu illərdə Aşk-ı Memnu serialında Bihtər Ziyagil obrazını canlandırıb, hansı ki onu bütün dünyada tanıdıb və bu roluna görə daha çox sevilib. Daha sonra isə "Fatmagülün suçu nə?", İntiqam kimi seriallarda da oynayıb. Son olaraq 2015-ci ildə Möhtəşəm Yüz İl Kösəm serialında Kösəm Sultan rolunu canlandırıb. 2014-cü ildə Kənan Doğulu ilə Los Ancelesdə ailə qurub və o vaxtdan karyerasını müvəqqəti dayandırıb.
Bioloji saat
Bioloji saat — orqanizmlərin vaxtı müəyyən etməsini təmin edən fizioloji mexanizmlərin cəmi. == Ədəbiyyat == R.Ə.Əliyeva, Q.T.Mustafayev, S.R.Hacıyeva. “Ekologiyanın əsasları” (Ali məktəblər üçün dərslik). Bakı, “Bakı Universiteti” nəşriyyatı, 2006, s. 478 – 528.
Böyük saat
Böyük saat — Türkiyədəki ən uzun saat qülləsidir və uzunluğu 32 metrdir. Adana şəhərində yerləşir. == Tarixi == 1879-cu ildə dövrün Adana valisi Ziya Paşa tərəfindən bu günkü adıyla Ali Ulu prospektində tikintisinə başlanıb. Ziya Paşa 1880-ci ildə vəfat etdiyinə görə bu mühüm əsəri tamamlamaq bu şəhərin ən çalışqan və xeyriyyəçi şəxsi olan Vali Abidin Paşaya nəsib oldu. Adana Böyük saat qülləsi 1882-ci ildə tamamlanıb istifadəyə açıldı. Və o gündən bu yana şəhərin ən mühüm strukturlarından biri hesab edilir. Mənbələr saat qülləsinin inşasına dövrün Adana bələdiyyə rəisi Hacı Yunis Ağanın da çox ciddi töhfələri olduğunu yazır. Ətraf divarları kərpicdən hörülən, kvadrat prizma kimi inşa edilən və hündürlüyü 32 metr olan Adana Böyük saat qülləsinin əsas dərinliyinin də bir o qədər olduğu deyilir.
Kaat Dumarey
Kaat Dumarey (d. 8 sentyabr 1999) — Belçikanı təmsil edən akrobatika gimnastı. Dumarey 2015-ci ildə Belçikanı I Avropa Oyunlarında təmsil etdi və yarışların üç qızıl medalını qazandı. O, həmdə 2014-cü ildə Dünya Çempionatının bürünc medalını qazanıb. == Karyerası == Kaat Dumarey 2015-ci ildə Belçika bayrağı altında Azərbaycanın Bakı şəhərində I Avropa Oyunlarına qatıldı. O, çoxnövçülük, balans və temp hərəkətlərində komanda yoldaşları Julie van Qelder və İneke van Şoor ilə birgə üç qızıl medal qazandı.
Kilovatt-saat
Kilovatt-saat (kVt • saat) — elektroenergetikada hasil olunan elektrik enerjisinin və eləcə də məişətdə, təsərrüfatda sərf olunan elektrik enerjisinin miqdarını müəyyən etmək üçün müəyyən edilmiş ölçü vahidi. 1 k V t ⋅ s a a t = ( 3600 s a n . ) [ k V t ] = 3600 [ s a n . ] [ k J s ] = 3600 k i l o c o u l ( k J ) = 3.6 m e q a c o u l ( M J ) {\displaystyle \mathrm {1kVt\cdot saat} =(3600\,\mathrm {san.} )\lbrack \mathrm {kVt} \rbrack =3600\,\lbrack \mathrm {san.} \rbrack {\Bigg \lbrack }{\frac {\mathrm {kJ} }{\mathrm {s} }}{\Bigg \rbrack }=3600\,\mathrm {kilocoul(kJ)} =3.6\,\mathrm {meqacoul(MJ)} } Kilovatt-saat dedikdə bir saat ərzində istifadə olunan enerjinin miqdarı nəzərdə tutulur. == 1kVt • saata görülən iş == 20 Vatt gücə malik notbuk 50 saat; 200 Vatt gücə malik notbuk 5 saat; 140 Vatt gücə malik televizor 7 saat işləmə imkanına malikdir. 65 Vatt gücə malik müasir televizor aparatı 15 saat işləmə imkanına malikdir. 2400 Vatt gücə malik tozsovuran aparatı 25 dəqiqə işləmə imkanına malikdir. 1400 Vatt gücə malik fen aparatı 45 dəqiqə çalışma imkanına malikdir. 1kVt • saat enerji ilə 80 kq çəkiyə malik insan 10 km məsafə qət edə bilir (1 kcal = 4,184 kJ = 4184 kVt • san = 1,162 kVt • saat).10 kWh enerji hasil etmək üçün 1 m³ təbi qaz, 1 l neft, 1 l benzin, 1 kg kömür, 2 kg odun 10 saat 1 m² səthə düşən günəş şüası tələb olunur.
Mavi saat
Mavi saat (Fransızca: l'heure bleue), günəş doğmazdan və günəş batmazdan əvvəl, gündüz və gecə arasındakı dövrdə demək olar ki, bütün səmanın mavi rəng ilə dolu olduğu alatoranlıq. Rayleighin səpilməsi təsirindən yaranır. Qızıl saat (İngiliscə: Magic hour/Golden hour (Sehrli saat/Qızıl saat)) ilə keyfiyyətli bir işıq mühiti yaratdığından bu rəng xüsusilə fotoqraflar tərəfindən seçilir. Ancaq “Mavi saat”ın heç bir sahədə rəsmi tərifi yoxdur. “Mavi saat” vaxtı səhər və axşam təxminən 20 dəqiqə davam edir və qırmızı şüaların kosmosa doğru geriyə çəkilərkən mavi işıqların atmosferə səpələnməsi nəticəsində baş verir. Günəş üfüqdə 4 ilə 8 dərəcə olduqda, mavi işıq spektrları daha aydın olur. == Sənət dünyasında mavi saat == === Musiqi === Hər cəhətdən vizual bir ziyafət yaradan və insanlara estetik zövq verən bu təbiət hadisəsi bir çox sənətçi və musiqi qruplarını ilhamlandırmışdır. İçində Mavi saat keçən bəzi mahnılar: Vanessa Daou - This Blue Hour Roy Orbison - When the Blue Hour Comes Turin Brakes - Blue Hour Stephen Cummings - Blue Hour Rod Webber - Blue Hour Andreas Vollenweider - Chanson de l'Heure Bleue (Song of the Blue Hour) Christian Death - The Blue Hour Raise the Dragon - The Blue Hour Vika and Linda - The Blue Hour Nina Gordon - The Blue Hour Division Kent - L'Heure Bleue Yasmine - Uur blauw Faun - Blaue Stunde === Fotoqrafiya === Fotoqrafiyada, xüsusən də memarlıq fotolarında, mühit işığında xüsusi bir keyfiyyət yaradan bu zaman binalar və səma arasında gözəl bir kontrast uyğunluğu yaradır. Göy qaranlıqlaşdıqda, binaların konturları qeyri-müəyyən olur, görüntünü təhrif edir, ancaq Mavi saatda sərhədlər və kənarlar aydın qalır, fotonu daha cəlbedici edir. Günün bu hissəsində işıq dərinin daha yaxşı görünməsinə səbəb olan isti bir kölgə də yaradır.
Qalat (Qəzvin)
Qalat (Qəzvin) (fars. قلات‎) iranın Qəzvin ostanının Takistan şəhristanının Mərkəzi bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd. == Əhalisi == 2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 344 nəfər yaşayır (113 ailə). === Milli tərkibi === Əhalisi azərbaycanlılardan ibarətdir və azərbaycan dilində danışırlar. == Din == Kəndin yaxınlığında İmamzadə Zeynalabdin türbəsi yerləşir.
Qalat (Soyuqbulaq)
Qalat (fars. قلات‎) - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Soyuqbulaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. == Əhalisi == 2006-cı il məlumatına görə kənddə 33 nəfər yaşayır (5 ailə).
Qalat (Tarım)
Qalat (az.-əbcəd قالات‎, fars. قلات‎) - İranın Zəncan ostanının Tarım şəhristanının Çəvərzəq bəxşinin Dəstgirdə qəsəbəsinin ərazisinə daxil olan kənd. == Əhalisi == 2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 607 nəfər yaşayır (184 ailə).
Qant diaqramı
Qant diaqramı (ing. Gantt chart, rus. Диаграмма Ганта) — Sütunlu diaqramın populyar növü. Əsasən layihələrin planını, işlərin qrafikini təsvir etmək üçün istifadə olunur. Layihələrin planlaşdırılması metodlarından biridir. Layihələrin idarəolunması üzrə həm masaüstü sistemlərdə, həm də veb-proqramlarda istifadə olunur. Diaqramın ilk formatı 1910-cu ildə Henri L.Qant (Henry Gantt, 1861–1919) tərəfindən işlənib hazırlanıb. İş planlaması tələb edən bir çox sektorda istifadə olunduğundan aktuallığını hələ də qorumaqdadır. == Qant diaqramının strukturu == Qant diaqramı 2 əsas hissədən ibarətdir: görüləcək işlərin adlarının qeyd olunduğu hissə və görüləcək işlərin başlama ilə bitmə zaman aralığı. Zaman aralığı düzbucaqlı formasında təsvir olunur.
Qart Bruks
Troyal Qart Bruks(ing. Troyal Garth Brooks; doğ. 7 fevral 1962, Talsa, Oklohoma) —ABŞ ifaçısı, Bəstəkar. == Həyatı == 1999-cu ilin musiqisevərləri onu yaхşı tanıyır. Qart Bruks da rok musiqiçi kimi özünü sınamaq qərarına gəldi və nəhəng uğursuzluğa düçar oldu.
Qata Kamski
Qata Kamski (tatar. Ğata Kamski, Гата Камский; rus. Гата Камский, 2 iyun 1974[…], Novokuznetsk[d], Kemerovo vilayəti) — ABŞ şahmat qrosmeysteri və 5 qat ABŞ çempionu. Kamski 1996-cı ildə 22 yaşındaykən FİDE Dünya Çempionatında finala çıxmış və 1995-ci il əmsal siyahısına əsasən dünyada dördüncü olan bir şahmat dahisidir. == Karyera == Kamski Rusiyanın Novokuznetsk şəhərində, tatar ailəsində anadan olmuşdur. 1989-cu ildə o, atası Rüstəmlə ABŞ-yə köçüb. 1989-cu ildə Nyu-Yorkda keçirilən turnirin qalibi oldu və Harri Kasparovla iki oyun oynamaq imkanını əldə etdi. Bu oyunlar 0–2 məğlubiyyəti ilə nəticələndi. 1990-cı ildə FIDE Kamskini qrosmeyster titulu ilə təltif etdi. 1991-ci ildə o, Amerika Çempionatının qalibi oldu.
Qubilay qaan
Xubilay xan (doğum adı Xubilay və ölümündən sonra isə Şizu) (23 sentyabr 1215[…], Böyük Monqol imperiyası – 18 fevral 1294[…], Xanbalıq) — Monqol İmperiyasının beşinci xaqanı (1260–1294) və Yuan sülaləsinin banisi. Xubilay Toluy xanın 4-cü (Sörköktəni Bəgi ilə olan 2-ci) oğlu və Çingiz xanın nəvəsi idi. 1260-cı ildə böyük qardaşı Mengü xanın ölümündən sonra taxta çıxdı, ancaq o, kiçik qardaşı Arıq Buğanı 1264-cü ilə qədər davam edəm Monqolustan Vətəndaş Müharibəsində məğlub etməli oldu. Bu hadisə imperatorluğun dağılmasının başlanğıcı hesab edilir. Xubilayın həqiqi qüdrəti Çinə və Monqolustana çatsa da, hələ də Elxanilər dövləti üzərində və az da olsa, Qızıl Ordu üzərində hakimiyyəti var idi. Əgər Monqol imperiyası o dövr üçün vahid hesab edilsə idi, Xubilay xanın gücü Sakit okeandan Qara Dənizə Sibirdən müasir Əfqanıstana — dünyanın məskunlaşılmış torpaq ərazisinin beşdə birinə çatırdı. 1271-ci ildə Xubilay Yuan sülaləsinin əsasını qoydu. O, müasir Monqolustan, Çin, Koreya və bəzi qonşu əraziləri idarə edir və Çin imperatoru hesab edilirdi. 1279-cu ilə qədər Yuan qüvvələri Cənubi Sun sülaləsinin axırıncı müqavimətini qırdı və Xubilay imperatorluğu birləşdirən ilk Xan sülaləsinə mənsub olmayan şəxs oldu. Bundan başqa Xubilay 1260-cı ildən sonra yeni ərazilər işğal edən tək Monqol xanı oldu.
Qızıl saat
Qızıl saat və ya sehrli saat; fotoqrafiyada istifadə edilən şəkil çəkməzdən əvvəl istifadə olunan havanın sarımtıl rənginə verilən addır. Günün bu saatı Günəşin batması ilə qaranlıq arasındakı zamana uyğundur. Başqa bir tərif verilmiş olarsa, günəşin üfüqdən altı dərəcə aşağı olmasıdır. Bundan əlavə, kölgələr bu zamanda uzanır. Saat sözü istifadə olunsa da, qızıl saatın həqiqətən altmış dəqiqə davam etməsi demək deyil. Ekvatora yaxın yerlər üçün günəşin sürətlə hərəkət etməsi səbəbindən bu müddət daha qısadır, lakin qütb dairələrində olan bölgələrdə Qızıl Saat nəzəri olaraq bütün gün davam edə bilər.
Saat (Amerikalılar)
Pilot (ing. Pilot) — Amerikalılar teleserialının 1-ci mövsümünün 2-ci seriyasıdı. 6 fevral 2013-cü ildə ABŞ-nin FX kanalında yayımlanmışdı. == Süjet == == İstehsal == Seriyanın senaristi Co Uayzberq, rejissoru isə Adam Arkindir. == Qəbul == === Reytinq === "Saat" Nielsen Media Research-un məlumatına görə ABŞ-də 1.97 milyon nəfər tərəfindən izlənmiş və 18-49 yaş arası 0.8 reytinq qazanmışdı.
Saat (bürc)
Saat (lat. Horologium) — göyün cənub yarımkürəsində bürc.
Saat (şahmat)
Şahmat saatı — şahmat yarışlarında vaxtı ölçən cihaz. == Tarixi == Mançester şahmat klubunun üzvü Tomas Brayt Uilsonun kəşf etdiyi şahmat saatlarından ilk dəfə 1883-cü ildə keçirilmiş beynəlxalq şahmat turnirində istifadə olunmuşdur. Bu, şahmat görüşlərinin daha maraqlı və gərgin mübarizə şəraitində keçməsinə səbəb olmuşdur. Əvvəllər görüşlər saatın nəzarəti olmadan keçirildiyi üçün çox çəkirdi. Bəzi şahmatçılar rəqiblərinin saatlarla fikirləşməsinə tab gətirmirdilər. Hətta ingilis şahmatçısı Staunton həmvətənlisi Vilyamla görüşərkən hesabda irəli çıxsa da (6:2), hər bir gediş üzərində rəqibin saatlarla fikirləşməsinə dözməyərək, matçda təslim olduğunu bildirmişdir. 1851-ci ildə Londonda keçirilmiş birinci beynəlxalq turnirin qaydalarında dəyişikliklər edildi. Belə ki, şahmat stollarının yanında xüsusi nəzarətçilər əyləşərək, görüş zamanı baş verən hadisələri qeydə alırdılar. Bəzən rəqiblər yuxuya getdikləri üçün görüşlər yarımçıq qalırdı. Sonralar Nürnberqdə keçirilmiş beynəlxalq turnirdə çox fikirləşən şahmatçıları cərimə etmək qərara alındı.
Saat Qabağı
Saat Qabağı — Təbrizin ən önəmli meydanının adıdır və qədim zaman oraya Milli Məclis deyərmişlər, amma indi bələdiyyə tikintisidir.
Saat dairəsi
Ulduzlar hər an səmavi kürə üzərində bir paralel tuşunda çönməkdədirlər. paralel tüşünda çönməkdə olan ulduz hər an bir meridian üzərində dir ki bu meridian səmavi kürənin oxunu qapsayıb bir dairə təşkil edir. bu dairəyə astronomiya geodeziyasında saat dairəsi adlanır.