İzahlı tərcüməşunaslıq terminləru lügəti

  • Mübahisəli tərcümə

    bu, tendensioz tərcümədir ki, burada bir tərcüməçinin əməliyyatı polemik olaraq digər tərcüməçinin əməliyyatlarına qarşı yönəlir və bu mütləq digə

    Tam oxu »
  • Mübahisəli tərcümə

    bu, affirmativ kontroverz metamətndir.

    Tam oxu »
  • Müəllif metamətni

    bu, müəllifin özünün yaradıcı subyektobyekt əlaqəsi olmasıdır. Müəllif metamətni affirmativ, yaxud kontroverz, gizli, yaxud aydın şəkildə mətn ele

    Tam oxu »
  • Müəllif ortaqlı markerlər

    burada müəllif ortaqlığı iki tipli ola bilər-avtobioqrafik (real və ya fiktiv) 1-ci marker onun markeri 1-ci şəxs əvəzliyi ola bilər və qiymətvermə a

    Tam oxu »
  • Müəllif tərcüməsi

    əsərin müəllifin özü tərəfindən digər dilə tərcüməsi (avtotərcümə). Avtotərcümə ilkin mətnə işarə-modelləşdirmə səviyyəsinə görə münasibətdə ori

    Tam oxu »
  • Mühakimə

    ardıcıl formada izah olunan təfəkkür zənciri. Müxtəlif mənalılıq (müxtəlif mənalılıq forması) –ikidillik situasiyası şəraitində idiomatiklik və tər

    Tam oxu »
  • Müxtəlif predmetli sinonimlər

    bu, elə ideoqrafik sinonimlər deməkdir.

    Tam oxu »
  • Müxtəsər ifadə

    bu, annotasiya, yaxud referat anlayışıdır.

    Tam oxu »
  • Müxtəsər tərcümə

    əsil (orijinal) ilə müqayisədə müxtəsər tərcümə olunmuş mətn.

    Tam oxu »
  • Mükəmməl tərcümə

    1. Əslin məna-məzmun tərəfinin tam şəkildə verilməsi və ona tam funksional-üslubi uyğunluq. 2. Mükəmməl tərcümə həm də adekvat tərcümə kimi başa d

    Tam oxu »
  • Müqayisəli dilçilik

    bu, dilçiliyin elə sahəsidir ki, orada məqsəd iki və bəzən də genetik cəhətdən bir neçə qohum və qohum olmayan dillərin aralarında dil strukturunun bu

    Tam oxu »
  • Müqayisəli linqvistika

    bax: müqayisəli dilçilik.

    Tam oxu »
  • Müqayisəli-tarixi dilçilik

    bu, dilçiliyin elə bir sahəsidir ki, onun obyekti bir-biri ilə genetik cəhətlərdən bağlı olan qohum dillərdir ki, onların arasında münasibətləri (uyğ

    Tam oxu »
  • Münasibət

    predmetlər, proseslər və əlamətlər arasında məna əlaqələri ifadə edən semantik kateqoriya.

    Tam oxu »
  • Mündəricat

    kitabın əlyazma hissələrini, yaxud fəsillərini təşkil edən məzmunun sadalanması.

    Tam oxu »
  • Mürəkkəb dillər

    dünyada ən çətin dil aşağıdakı dillər hesab edilir: hippev - bu Minnesota Şimali Amerika hindularının dilidir ki, bu dildə fel formalarının maksimal

    Tam oxu »
  • Mürəkkəb sintaktik bütöv

    müstəqil cümlələrdən yaranan, struktur-məna korrelyasiyası xas olan sintaktik vahiddir; o, kontekstdən çıxarış edildikdə belə öz sintaktik müstəqil

    Tam oxu »
  • Müsbət nitq situasiyası

    nitq situasiyasının elə hissəsidir ki, o məlumatın tam şəkildə verilməsinə kömək edir və situativ informasiyanın mənbəyi olur

    Tam oxu »
  • Mütləq tezliyin toplanması

    bu, korpusda lüğət vahidlərinin ümumi sayını, daha doğrusu, lüğət vahidlərində seçilmiş məcmuyun həcmini göstərir

    Tam oxu »
  • Nağıl

    hər hansı şeyin (mətnin) məzmununun şərhi. Müqayisə et: dəyişdirmə (uyğunlaşdırma).

    Tam oxu »
  • Natiq nitqi

    1.Çoxsaylı auditoriyaya yönəlmiş müraciət, yaxud nitq. Buna görə də o xüsusi keyfiyyət tələb edir: müəyyən və bərabər səsin təmin olunması, xüsusi

    Tam oxu »
  • Natiq nitqinin tərcüməsi

    natiq nitqi dinləyiciyə istiqamətlənmiş nitqdir ki, ona müəyyən fonetik, xüsusən ritmik tələblər verilir

    Tam oxu »
  • Neologizmlər

    1. Dildə, bəzən isə verilmiş hər hansı kontekstdə müvəqqəti, okkazional (fərdi) yaranmış, bəzən bu və ya digər vaxt (dövr) ərzində özünə yer almış s

    Tam oxu »
  • Neologizmlər lüğəti

    bu, elə yeni sözlər lüğəti deməkdir.

    Tam oxu »
  • Neologizmlər tərcüməsi

    bax: neologizmlər.

    Tam oxu »
  • Nəql etmə

    bu, təsvirə əks olub, müxtəlif zaman kəsiklərində gedən hadisələrin təsviridir ki, onlar bir-birinin ardınca gedir, yaxud bir-birini şərtləndirir; bu

    Tam oxu »
  • Nəzarət mexanizmi və nəticələrin korrektə edilməsi

    mütərcimin bu və ya digər tərcümə variantını seçərkən özünə inamı olmadığı zaman istifadə olunur. O, özündə deyimin məzmununun sintaktik və leksik

    Tam oxu »
  • Nisbi bilinqvizm

    süni bilinqvizm nəticəsində iki dildə nisbətən sərbəst danışan şəxs; ikidilliliyin nisbi xarakteri, dillərdə danışma xarakteri

    Tam oxu »
  • Nisbi sinonimlər

    quruluş və məna etibarı ilə uyğun olan semantik konstruksiyalar.

    Tam oxu »
  • Nisbi tezlik

    Bu, mətnin (korpusun) elə hissəsini lüğət vahidinin faizlərlə təmin etməlidir və ödəməlidir ki, bununla onun mühümlüyünü müəyyənləşdirmək olsun

    Tam oxu »
  • Nitq

    1. Prosesində dilin funksionallığının kommunikasiya prosesində informasiyanın verilməsi verilməsi. 2

    Tam oxu »
  • Nitq axının makroseqmentasiyası

    sintaqmların, frazaların, yüksək fraza vahidlərinin nitq deyiminin seqmentasiyası.

    Tam oxu »
  • Nitq dil vahidi

    bu elə nitqdə və dildə dil vahidlərinin və nitq vahidlərinin birliyi deməkdir.

    Tam oxu »
  • Nitq əsəri

    real deyilmiş, yaxud yazılmış cümlələr, yaxud cümlələr cəmi, eyni zamanda hər hansı uzunluqda olan şifahi, yaxud yazılı nitqin parçası; ədəbiləşən,

    Tam oxu »
  • Nitq fəaliyyəti

    1. Müxtəlif dilçilik, psixologiya, fiziologiya və s. elmlərin predmeti kimi eyni zamanda çıxış edən (nitqin bir əsər kimi təqdim olunmasından fərqli

    Tam oxu »
  • Nitq fəaliyyətinin müxtəlif növləri

    oxu, danışıq, tərcümə, redaktə, referat çıxarma, korrektor işi və s. kimi ola bilər. Əgər nitq fəaliyyətinin professional növlərini atsaq, o zaman dö

    Tam oxu »
  • Nitq həlqəsi (zəngiri)

    ritmik-informasiya vasitələri ilə fərqləndirilən cümlənin müxtəsər olan başlıca hissəsi. Ayrı-ayrı nitq həlqələri qismində, adətən, sintaqma və ritm

    Tam oxu »
  • Nitq hərəkəti

    nitq fəaliyyətinin elementini təşkil edən hərəkət.

    Tam oxu »
  • Nitq işarəsinin mikroseqmentləşməsi

    nitq işarəsinin (siqnalının) minimal sahələrdə səsdən kiçik olan, həm də səslərin, bəzən isə hərflərin seqmentləşməsi

    Tam oxu »
  • Nitq janrı

    müvafiq məzmunun verilməsində diskursiv praktikalardan istifadə ssenarisidir və konkret kommunikativ məqsədlə əlaqədardır

    Tam oxu »
  • Nitq kommunikasiyası

    1. Ünsiyyətin şifahi forması. 2. Bu və ya digər üslubun, dilin çərçivəsində ünsiyyət. 3. Söhbəti, danışılanı bildirmək

    Tam oxu »
  • Nitq kompentensiyası

    bu, elə kommunikativ kompentensiya deməkdir ki, toplanmış dil materiallarını ünsiyyət məqsədi ilə istifadə etmək bacarığıdır

    Tam oxu »
  • Nitq kompressiyası

    1. İlkin mətnin heca həcminin ikinci dərəcəli informasiyalara malik nitq vahidləri hesabına kiçildilməsi və eyni zamanda leksik və qrammatik transform

    Tam oxu »
  • Nitq kontaktorları

    nitq kontaktını həyata keçirməyə imkan verən danışıq klişeləri.

    Tam oxu »
  • Nitq konteksti

    Bu, elementin nitqdə istifadə olunma xüsusiyyətləri, şəraiti.

    Tam oxu »
  • Nitq mədəniyyəti

    bax: mədəni nitq.

    Tam oxu »
  • Nitq seqmenti

    nisbətən məna müstəqilliyi ilə xarakterizə olunan nitqin minimal parçası və mətnin seqmentasiyası nəticəsinə nitq zəncirinin fasiləsiz saxlanma qayda

    Tam oxu »
  • Nitq situasiyası

    1. Nitq ünsiyyəti həyata keçirilən situasiya. 2. Kommunikasiya həyata keçirilən real gerçəklik. Tərcümə ilə kommunikasiyada N1 nitq situasiyası fərq

    Tam oxu »
  • Nitq şəraiti

    bu elə situasiya konteksti deməkdir.

    Tam oxu »
  • Nitq şüuru

    konkret nitq quruluşunda öz əksini tapmış nitq situasiyası, nitq şəraiti, deyiminin məqsəd və vəzifəsi

    Tam oxu »