Этимологический словарь азербайджанского языка

Всего статей – 5526, статей на «AĞ» – 45
A B C Ç D E Ə F G H X İ J K Q L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z
 
AB AC AD AE AF AG AH AX AK AQ AL AM AN AP AR AS AT AU AV AY AZ
 

AĞ1

Rəng bildirən bu sözün başqa dillərdəki qarşılığı “parıltı” (блеск) mənasını əks etdirir. Məsələn, r
подробнее

AĞ ELƏMƏK

Üzünə ağ olmaq, ağ yalan kimi ifadələrdə ağ sözü “yuxarı” anlamını əks etdirir: ağ eləmək “normadan
подробнее

AĞ OLMAQ

“Üzünə ağ olur” deyirik. Alimlər buradakı ağ(aq) sözünü ərəb mənşəli hesab edirlər. Söz, əslində, tü
подробнее

AĞA

“Hündür”, “yuxarı” deməkdir. Bəzi türk dillərində əkə, yekə şəklində işlədilir. (Bəşir Əhmədov. Etim
подробнее

AĞABALA

“Ağa olmağa layiq övlad” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

AĞAC

Dilimizdə bircə səsdən ibarət olan və “bitki” mənasını verən ı sözü olub. Onun da əsasında ığac (ağa
подробнее

AĞACDƏLƏN

Ağac və dəlmək sözlərindən əmələ gəlib. Bu quş ağac koğuşlarını dimdikləyir (dəlir) və oradakı cücül
подробнее

AĞACLIQ

Ağac məlumdur; -lıq omonim şəkilçidir, onun bir mənası qabaqlar, rusca “изобильно” mənasını verən mü
подробнее

AĞADADAŞ

Ağa “böyük” deməkdir. Ağadadaş “böyük dadaşdır”(həm ad kimi işlədilir, həm də kiçiklərin böyüklərə m
подробнее

AĞAMALI

İki yozumu var: 1. “Ağaya layiq olan mal”.  2. “Mənim ağam Əlidir”. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğə
подробнее

AĞAMƏHƏMMƏD

Fars izafətinin qəlibi üzrə “Məhəmməd ağa” mənasında Ağayi-Məhəmməd Ağaməhəmmədə çevrilib. (Bəşir Əh
подробнее

AĞAMƏMMƏD

Ağa və Məhəmməd sözlərindən əmələ gəlib, sonra sadələşib. Ağa öz sözümüzdür, Məhəmməd isə ərəbcədir.
подробнее

AĞANƏZƏR

“Ağanın nəzərində saxlanılan” deməkdir. Ağa bizim sözdür, nəzər isə ərəb mənşəlidir. (Bəşir Əhmədov.
подробнее

AĞARTMAQ

“Göz ağartmaq” deyirik, ağart (alart variantı da olub) odla bağlıdır: göz­dən sanki od püskürür. (Bə
подробнее

AĞASI

Ağa sözündən və üçüncü şəxsin mənsubiyyət şəkilçisindən düzəlib. C.Cabbarlı Sona xanıma Sonası dediy
подробнее

AĞAYAR

Ağa bizim sözdür, yar farsca “dost” deməkdir. Ağayar “ağanın dostu” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimol
подробнее

AĞBAĞIR

İndi “qorxaq” anlamında işlədilir. Ağ ciyər (bağır) qəzəb, hiss-həyəcan mən­­bəyidir və ona qabaqlar
подробнее

AĞBIĞ

Ağbuğ, ağbuğum variantları da var. Barama qurdunun xəstəliyidir: qurd şişir, belində ağ sızaqlar əmə
подробнее

AĞCA

Ağ sözü ilə bağlıdır, (Ağgül də bununla qohumdur). Qaraca, Göyçə adları da həmin qəlib üzrə yaranıb.
подробнее

AĞCAQANAD

Qanadları ağ olduğundan belə adlanıb. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

AĞCAQAYIN

Ağca rəng bildirir, qayın isə “yanma” (bu, qaynamaq sözü ilə qohum­dur) deməkdir: “rəngi ağ olan və
подробнее

AĞCAQOVAQ

Ağca qabıq birləşməsindən törəyib, bu ağacın qabığı ağ (gümüşü) olur. Birinci hissə ağ sözü ilə bağl
подробнее

AĞGÜL

Qız adıdır, qoyungözü (ромашка) çiçəyinin adlarından biridir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti) 

AĞĞAT

Bu rusca крыжовник sözünün bizdəki qarşılığıdır. “Rusca-azərbaycanca lüğət”in II cildi крыжовник söz
подробнее

AĞI

Ağu kimi də işlədilir, farsca “zəhər” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

AĞI DEMƏK

Ağ sözünün bir mənası mənbələrdə “göz yaşı” kimi izah olunub. Ağla(maq), ağı demək sözləri həmin kök
подробнее

AĞIL1

Ərəb mənşəlidir, gerçəkliyin şüurda inikasının ali forması olub, insanın ətraf alə­mə münasibətini t
подробнее

AĞILLI-BAŞLI

Bu sözün əsli zərf olub (ağılla, başla iş görmək), sonra təhrif edilib və ağılla-başla kəlməsi ağıll
подробнее

AĞIR

Mənbələrdə “yavaş”, “asta” mənalarını verən ağru (aquru) sözü var. Ağır-ağır hərəkət etmək ifadəsind
подробнее

AĞIRLIĞIM-UĞURLUĞUM

Sözün əsli ağırlığım, yorğunluğum kimi olub. Xalq oyun­larında, bayram mərasimlərində çox işlədilir.
подробнее